Skip to main content

Biosecurity Measures

Creëren van kunstzwermen als biotechnische varroacontrolemethode

24 Oct 2025
Best practice

Het maken van een kunstzwerm is de ideale methode om in mei en juni gezonde nieuwe volken op te starten. Schud 1 tot 1,5 kg bijen van een volk af op een nieuwe kast met waswafels en voorzie deze van de oude koningin (dag 0). Zorg dat voldoende jonge bijen meegaan om de waswafels op te bouwen. Je kunt meerdere ramen afschudden in een emmer, waardoor de meeste haalbijen zullen afvliegen en jonge bijen overblijven. Die kun je dan toevoegen aan de nieuwe kast.

Geef je echter een opgebouwd raam mee, dan kan de koningin onmiddellijk aan de leg. Je hebt nu 6 dagen om het volk te behandelen met oxaalzuur tegen varroamijten (zie Gebruik van oxaalzuur). Indien je de kunstzwerm op dezelfde stand wil opstellen, dien je deze 3 dagen op te sluiten, op een koele en donkere plek. Dit voorkomt het afvliegen van de bijen, maar verkort ook het venster waarin je kan behandelen. Het achterblijvende volk laat je redcellen trekken. Wanneer deze gesloten zijn (dag 5) heb je meerdere opties:
– Alle cellen breken en een nieuwe leggende koningin introduceren. Breek dan de doppen alvorens ze uitlopen, maar wacht met het introduceren van de nieuwe koningin tot dag 20. Zo heb je de kans om op dag 25 of 26 te behandelen. Alle resterende broed is dan uitgelopen en het broed van de nieuwe koningin is jonger dan 6 dagen.
– Op één na alle doppen breken. Vanaf dat al het broed van de vorige koningin uitgelopen is (dag 25 inclusief darren) en tot 6 dagen nadat de nieuwe koningin aan de leg is, kun je behandelen. De koningin zal ten vroegste vanaf dag 24 beginnen leggen.
– Het volk kan je verder splitsen door afleggers te maken van ramen broed met doppen en opzittende bijen. Ook hier kun je behandelen vanaf dat al het broed van de vorige koningin uitgelopen is (dag 25 inclusief darren) en tot 6 dagen nadat de nieuwe koningin aan de leg is.

© Kamiar Torabi
© Kamiar Torabi

Ook bij het maken van een broedaflegger kun je een eenmalige oxaalzuurbehandeling uitvoeren (zie Verwijderen van broed). Bij andere splitsingsmethodes (vlieger, veger en koninginneaflegger) blijft er telkens een van de twee resulterende volkjes ten allen tijde met gesloten broed zitten, waardoor je die dus niet met oxaalzuur kunt behandelen. Als je het bijenvolk niet wil splitsen, kun je bijvoorbeeld een tussenaflegger maken en een behandeling met oxaalzuur uitvoeren (zie Verruimen van de kast ter verhindering van zwermen – B-THENET).

Referentie

Het bijenvolk tijdelijk_broedloos maken.pdf

Tools and Supplies

  • kast met ramen met waswafels of opgebouwde ramen
  • emmer

Comments

You can Register or Login
to post a comment.

2 Comments

  • Avatar
    Ernst Vrancken
    10/11/2025 at 22:19

    De arrestkamer methode is een andere efficiente manier om van de meeste mijten af te komen en zonder oxaalzuurbehandeling.
    Heeft geen effect of als er een is, een positief effect op de honingopbrengst want de jonge bijen hoeven enkele weken geen broed te voeden.
    Zie ook presentaties van Thomas van Pelt.

  • Avatar
    Björn Lefevre
    10/11/2025 at 15:50

    Deze methode heeft welliswaar een impact op je honingopbrengst maar lijkt mij de meest aangewezen methode om op een biotechnische manier de varroa onder controle te proberen krijgen.

Leave a CommentCancel reply